William Shakespeare, powszechnie uznawany za najwybitniejszego pisarza w historii języka angielskiego i poety narodowego Anglii, był postacią o niezwykłym talencie, łączącą w sobie role poety, dramaturga i aktora. Na dzień dzisiejszy (maj 2024) miałby 460 lat, urodził się bowiem prawdopodobnie 23 kwietnia 1564 roku w Stratford-upon-Avon. Był jednym z ośmiorga dzieci Johna i Mary Arden, a jego małżeństwo z Anne Hathaway zaowocowało trójką dzieci: Susanną, Hamnetem i Judith. Dorobek Szekspira obejmuje 38 sztuk teatralnych i 154 sonety, które nie tylko wywarły rewolucyjny wpływ na rozwój języka angielskiego, wprowadzając około 1600 nowych słów, ale także do dziś stanowią kanon światowej literatury i są najczęściej wystawianymi na scenach sztukami, w tym takie arcydzieła jak „Hamlet”, „Makbet” czy „Romeo i Julia”.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na maj 2024 roku miałby 460 lat.
- Żona/Mąż: Anne Hathaway.
- Dzieci: Susanna, Hamnet, Judith.
- Zawód: Poeta, dramaturg, aktor.
- Główne osiągnięcie: Stworzenie 38 sztuk i 154 sonetów, które wywarły ogromny wpływ na język angielski i literaturę światową.
Podstawowe informacje o Williamie Szekspirze
Nazwisko Williama Szekspira w epoce elżbietańskiej zapisywano na ponad sto różnych sposobów, od Shakspere po Shake-speare. Urodził się prawdopodobnie 23 kwietnia 1564 roku w Stratford-upon-Avon. Choć dokładna data jego narodzin nie jest precyzyjnie udokumentowana, powszechnie przyjmuje się ją na podstawie daty chrztu, który odbył się 26 kwietnia 1564 roku. William Shakespeare zmarł 23 kwietnia (według kalendarza juliańskiego, co odpowiada 3 maja według kalendarza gregoriańskiego) 1616 roku, również w swoim rodzinnym Stratford-upon-Avon. Jest on powszechnie uznawany za poetę narodowego Anglii oraz jednego z najwybitniejszych pisarzy literatury angielskiej wszech czasów, a jego dorobek obejmuje role poety, dramaturga i aktora.
Rodzina i życie prywatne Williama Szekspira
William był trzecim z ośmiorga dzieci Johna Shakespeare’a, który pełnił funkcję rzemieślnika (rękawicznika) i lokalnego polityka, oraz Mary Arden, pochodzącej ze znanej i zamożnej rodziny. Jego edukacja w Stratford obejmowała naukę łaciny, historii, retoryki i literatury antycznej. Prawdopodobnie przerwał naukę w wieku około 14 lub 15 lat z powodu trudności finansowych ojca.
W 1582 roku, mając zaledwie 18 lat, William poślubił starszą o osiem lat Anne Hathaway, która miała wówczas 26 lat. Małżeństwo zostało zawarte w pośpiechu, co może sugerować ciążę Anne. Para doczekała się trojga dzieci: Susanny oraz bliźniąt Hamneta i Judith. Tragiczny wpływ na życie pisarza miała śmierć jego jedynego syna, Hamneta, który zmarł w wieku zaledwie 11 lat z nieznanych przyczyn.
Kariera zawodowa Williama Szekspira
Biografię Williama Szekspira charakteryzuje okres tzw. „straconych lat”, trwający od 1585 do 1592 roku, o którym wiadomo niewiele. Istnieją jedynie domysły, że w tym czasie mógł pracować jako guwerner, sekretarz lub aktor, nawiązując pierwsze kontakty ze światem teatru, które zaważyły na jego przyszłości.
W latach 1586–1612 Shakespeare napisał większość swoich najważniejszych dzieł, w tym takie arcydzieła jak „Hamlet”, „Makbet” czy „Romeo i Julia”. W tym intensywnym okresie stworzył łącznie 38 sztuk oraz 154 sonety, demonstrując rzadką umiejętność odnoszenia sukcesów zarówno w gatunku komedii, jak i tragedii. Jego twórczość obejmowała różnorodne gatunki, od kronik królewskich po fantastyczne komedie, dowodząc wszechstronności jego talentu dramaturga.
Oprócz pisania, William był aktywnym aktorem teatralnym. W 1610 roku John Davies z Hereford odnotował, że „dobry Will” grywał role „królewskie”, co sugeruje, że obsadzano go w godnych i znaczących postaciach na scenie. Jest prawdopodobne, że był członkiem trupy Lorda Szambelana, a później Królewskiej Kompanii Aktorskiej, która wystawiała sztuki w teatrze Globe. Jego doświadczenie aktorskie z pewnością wpływało na realizm i głębię tworzonych przez niego postaci.
Osiągnięcia i wpływ Williama Szekspira
William Shakespeare jest uznawany za najczęściej cytowanego pisarza anglojęzycznego świata. Jego wpływ na lingwistykę jest gigantyczny – wprowadził do języka angielskiego około 1600 nowych słów, w tym wiele określeń używanych do dziś. Jego bogactwo językowe i innowacyjność sprawiły, że jego dzieła stały się wzorem dla kolejnych pokoleń pisarzy i poetów. Termin „szekspirowski” wszedł do powszechnego użycia, opisując dzieła o podobnym charakterze lub złożoności.
Choć za życia cieszył się znaczną popularnością jako dramaturg i aktor, jego prawdziwy kult i status literackiego geniusza ugruntowały się dopiero po śmierci. Dopiero w XIX wieku, dzięki wysiłkom badaczy i krytyków literackich, dzieła Williama Szekspira zaczęły być doceniane przez szerokie grono prominentnych osobistości, co doprowadziło do powstania niemal religijnego uwielbienia dla jego twórczości. Jego sztuki, takie jak „Hamlet”, „Makbet”, „Romeo i Julia” czy „Król Lear”, są do dziś wystawiane na scenach całego świata, a ich przekłady, w tym te autorstwa Stanisława Barańczaka czy Juliusza Słowackiego, stanowią ważną część polskiej literatury.
Warto wiedzieć: Wpływ Szekspira na literaturę polską jest znaczący, co podkreśla obecność wątków polskich w jego dziełach oraz bogata historia polskich tłumaczeń jego tekstów.
Ciekawostki i kontrowersje dotyczące Williama Szekspira
Dom rodzinny Williama Szekspira przy Henley Street w Stratford-upon-Avon przetrwał do dziś i jest zarządzany przez Shakespeare Birthplace Trust, pełniąc funkcję muzeum poświęconego artyście. Jest to jedno z najważniejszych miejsc pielgrzymkowych dla miłośników literatury z całego świata, pozwalające na przybliżenie się do życia i epoki wybitnego dramaturga.
Pomimo ogromnego dorobku i powszechnego uznania, kwestia autorstwa dzieł przypisywanych Shakespeare’owi jest przedmiotem nieustającej dyskusji naukowej i historycznej. Niektórzy badacze, analizując wykształcenie i pochodzenie pisarza, podważają możliwość stworzenia przez niego tak wybitnego korpusu tekstów. Kolejnym punktem spornym wśród historyków literatury jest dokładna chronologia powstawania poszczególnych sztuk i wierszy, ponieważ wiele z nich nie posiada precyzyjnych dat powstania w zachowanych dokumentach, co utrudnia pełne zrozumienie rozwoju twórczości Williama Szekspira.
William Shakespeare pozostaje postacią o niezrównanym wpływie na literaturę i język angielski. Jego dzieła, charakteryzujące się głębią psychologiczną, uniwersalnymi tematami i mistrzostwem językowym, nadal fascynują i inspirują czytelników oraz widzów na całym świecie. Jego sztuki są nie tylko świadectwem geniuszu epoki, ale także ponadczasowym odzwierciedleniem ludzkiej natury, co zapewnia mu trwałe miejsce w panteonie światowej literatury.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Jakie utwory napisał Szekspir?
Szekspir napisał około 38 sztuk teatralnych, 154 sonetów oraz kilka innych wierszy i poematów. Jego twórczość obejmuje szeroki zakres gatunków, od tragedii i komedii po kroniki historyczne.
Jakie są najsłynniejsze dzieła Szekspira?
Do najsłynniejszych dzieł Szekspira zalicza się tragedie takie jak „Hamlet”, „Romeo i Julia”, „Makbet” czy „Król Lear”. Popularnością cieszą się również komedie, na przykład „Sen nocy letniej” czy „Poskromienie złośnicy”.
W jakiej epoce tworzył Szekspir?
Szekspir tworzył w epoce elżbietańskiej i jakobińskiej, czyli pod koniec XVI i na początku XVII wieku. Był to okres wielkiego rozkwitu teatru angielskiego, znany jako złoty wiek literatury angielskiej.
Z czego zasłynął Szekspir?
Szekspir zasłynął jako jeden z najwybitniejszych dramatopisarzy i poetów w historii literatury światowej. Jego dzieła charakteryzują się głębokim wglądem w ludzką psychikę, mistrzowskim językiem i uniwersalnymi tematami.
Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/William_Shakespeare
